اکسپنشن جوینت(EXPANSION JOINT) اتصالاتی هستند که برای جذب ایمن تغییرات ابعادی سیستم لوله کشی طراحی شده است. این تغییرات به دلیل انبساط و انقباض ناشی از گرما ، ارتعاشات ناشی از چرخش ماشین آلات، تغییر در فشار و عوامل دیگر به وجود می آیند. اکسپنشن جوینت آکاردئونی از جنس های متفاوتی مثل فلز، پلاستیک و پارچه ساخته می شوند.

در واقع اکسپشن جوینت ها یک عنصر مهم در سیستم های لوله کشی است. مخصوصا زمانی که سیستم لوله کشی تحت انبساط حرارتی باشد، اکسپشن جوینت ها وارد عمل می شوند. علاوه بر این اکسپشن جوینت ها تنش را در محل اتصال به تجهیزات حساس مثل پمپ ها و توربین ها کاهش می دهند. در نتیجه اکسپنشن جوینت عامل مهمی برای افزایش طول عمر و کاهش هزینه های تعمیر و نگهداری در سیستم می باشد.

یکی از دلایلی که متتخصصان از اکسپشن جوینت ها در سیستم های لوله کشی استفاده میکنند، اضافه شدن انعطاف پذیری در سیستم لوله کشی است. علاوه بر این اکسپشن جوینت ها موجب صرفه جویی در فضا و بازده بیشتر اقتصادی می شوند.

اکسپنشن جوینت (EXPANSION JOINT) آکاردئونی در سیستم های مختلف مزایای زیادی دارند از جمله:

  • طراحی و عملکرد آسان
  • کاهش فضای مورد نیاز
  • کاهش  وزن
  • مقرون به صرفه
  • انعطاف پذیری بالاتر در سیستم لوله کشی

اکسپنشن جوینت (EXPANSION JOINT) آکاردئونی موجب حل مشکلات مکانیکی در سیستم لوله کشی می شود از جمله:

  • کاهش تنش در سیستم
  • اگر در سیستم لوله کشی عدم انطباق وجود داشته باشد، با استفاده از این اتصالات می توان خطای ترازبندی و عدم انطبااق را جبران کرد
  • کاهش سایش در سیستم
  • با نصب اکسپشن جوینت ها در مکان مناسب ارتعاش را به میزان قابل توجهی کاهش می دهند
  • اکسپشن جوینت ها به عنوان جاذب صدا نیز عمل میکنند وسر و صدا را کاهش می دهند
  • اکسپشن جوینت ها در برابر جکش آبی و بارهای فشاری بسیار مقاوم است
  • این اتصالات در برابر خوردگی نیز مقاوم اند

اکسپنشن جوینت ها در صنایع مختلفی به کار می روند ازجمله:

  • صنایع نفت، گاز، پتروشیمی
  • صنایع فولاد
  • نیروگاه های بخار، سیکل ترکیبی، برق ابی و هسته ای
  • خروجی اگزوز موتورهای احتراقی
  • مبدل های حرارتی
  • سیستم های سرمایش و گرمایشی (تهویه مطبوع)
  • و…

انواع مختلف اکسپنشن جوینت ها در لوله کشی:

1.اتصال آکاردئونی ساده مهاردار (SINGLE TIED EXPANSION)

این نوع اکسپنشن جوینت برای  غلبه بر نیروها و لرزش در سیستم های لوله کشی تحت دمای بالا مانند ارتعاش ناشی از گازهای خروجی یا بخار مورد استفاده قرار می گیرند و در قسمت زیرین جذب نیرو رخ می دهد و از انتقال به خط لوله جلوگیری می شود. این نوع اتصال عمدتا حرکات محوری را دفع می کنند مگر اینکه اتصال دارای دو میله باشد تا بتواند مقداری از ارتعاشات جانبی را نیز جذب کند.

2.اتصال آکاردئونی یونیورسال (Universal Expansion Joint )

این نوع اتصالات به گونه ای طراحی شده اند که وزن لوله واسط را تحمل کرده ، از پیچش احتمالی در فشار های بالا و اعمال نیروها جلوگیری کند. این نوع اتصال توانایی دفع همزمان حرکت های محوری، جانبی و زاویه ای را دارد. هر چه طول مرکز بیشتر باشد قابلیت جذب انحرافات جانبی بیشتر است.

3.اتصال آکاردئونی لولایی (Hinged Expansion Joint )

این نوع اتصال تنها برای جذب حرکت های زاویه ای مورد استفاده قرار می گیرد .در سیستم های لوله کشی که حرکات جانبی شدیدی وجود دارد می توان از چندین اکسپنشن جوینت لولایی اسستفاده کرد.

4.اتصال آکاردئونی گاردانی (GIMBALS EXPANSION)

این نوع اکسپنشن ها توانایی جذب حرکات زاویه ای در صفحات مختلف را دارند. این اتصالات شامل دو جفت پین با صفحه رابط است که شکل خاص آن اجازه جذب هر گونه حرکت محوری و نیروها را می دهد. معمولا از این اتصالات به صورت جفت استفاده می شود.

5.اتصال آکاردئونی تعدیل کننده فشار (Pressure Balanced Expansion Joint)

این اتصالات برای جذب حرکات محوری و جانبی و نیروهای رانشی طراحی شده اند و به دو نوع خطی و زانویی تقسیم می شوند. . نوع زانویی در انتهای مسیر لوله و در محل تغییر جهت جریان مورد استفاده قرار می گیرد. از مزایای مهم دیگر این نوع اتصال ، بالانس كردن نیروها و گشتاور حاصل از نازل مسیرهای پس از پمپ ، توربین یا نظیر این تجهیزات و تعدیل این نیروها به اندازه قابل قبول می باشد.

6.اتصال آکاردئونی مستطیلی ( Rectangular Expansion Joint)

این نوع اکسپنشن ها برای جذب حرکات در سه جهت محوری، جانبی و زاویه ای طراحی شده اند. در واقع این نوع اتصال در سیستم های کم فشار مثل کانال ها و سیستم های تهویه کاربرد دارند.

اکسپنشن های مستطیلی چهار مدل دارند:

  • Round Corner
  • Single Mitre Corner
  • Camera Corner
  • Double Mitre Corner